Binnen het Europese project Blue4Green – Waterwijs bouwt Brugge de digitalisering van het stedelijke watersysteem verder uit. Aan de Steenbruggebrug zijn inmiddels waterkwaliteitssensoren geïnstalleerd. Tegelijk zijn de waterpeilsensoren in het Brugse watersysteem operationeel en gekoppeld aan het dataplatform. De verzamelde gegevens moeten Brugge in de toekomst helpen om de reien slimmer te beheren, water te bufferen wanneer dat nodig is en sneller in te spelen op extreme weersomstandigheden.
De waterkwaliteitssensoren aan de Steenbruggebrug meten de kwaliteit van het water in het kanaal Gent-Brugge-Oostende, voordat het water de Brugse reien binnenstroomt. De meetgegevens zullen ook raadpleegbaar zijn via Waterinfo Vlaanderen. De automatische waterkwaliteitssensoren meten continu belangrijke parameters zoals zuurstof, temperatuur, zuurtegraad (pH) troebelheid en de aanwezigheid van (blauw)algen. Zo kunnen problemen in het watersysteem sneller worden gedetecteerd. Stad Brugge financiert en levert de meetsondes, de sensoren en de kalibratievloeistoffen (KLIMID), met ook een subsidie vanuit Europa (Blue4Green). De Vlaamse Milieumaatschappij (VMM) gebruikt de meetgegevens binnen haar waterkwaliteitsmonitoring en staat mee in voor de opvolging van het meetnet.
Waterkwaliteit als basis voor de sturing van de Reien
Schepen van Klimaat en Energie Pablo Annys: “De metingen aan Steenbrugge kunnen rechtstreeks gebruikt worden bij de sturing van de reien. Wanneer de waterkwaliteit van het kanaalwater onvoldoende is, kan ervoor gekozen worden om de stuwen te sluiten en zo te vermijden dat minder kwalitatief water de reien binnenstroomt.”
Schepen van ICT en Smart City Pieter Marechal: “Met ons ICT-team hebben we de architectuur uitgewerkt om alle relevante data samen te brengen op één centraal dataplatform. Door sensordata uit het B4G-project te combineren met eigen datasets over onder meer bomen, waterkwaliteit, waterlopen, zwemwater en toeristische vaarroutes, maken we die informatie bruikbaar voor externe partners. Zo kunnen zij bijvoorbeeld dashboards ontwikkelen voor het automatisch bedienen van sluizen (slimme sturing) of het opvolgen van de waterkwaliteit in functie van zwemmen in de reitjes.”
De sensoren volgen daarnaast ook de aanwezigheid van blauwalg op. Dat is belangrijk omdat blauwalg zich onder bepaalde omstandigheden snel kan ontwikkelen en een aandachtspunt vormt voor de waterkwaliteit.
Schepen Pablo Annys: “Met deze nieuwe sensoren kunnen we de kwaliteit van het water in de Gentse Vaart opvolgen vóór het de Brugse reien bereikt. Dat laat ons toe om mogelijke problemen sneller op te sporen en tijdig maatregelen te nemen. Zo dragen we niet alleen bij aan het beschermen van het waterleven in de reien, maar investeren we ook in een gezonde, veilige en klimaatbestendige stad.”
Het waterpeil wordt realtime opgevolgd
De waterpeilsensoren werden in het voorjaar geplaatst en zijn ondertussen allemaal operationeel. Ze zijn gekoppeld aan een platform dat de verschillende datastromen binnen het project samenbrengt.
De voortdurende metingen van de waterpeilen zullen gebruikt worden om het waterbeheer in Brugge verder te optimaliseren. Zo kan water worden gebufferd wanneer daar ruimte voor is.
“Een belangrijk voordeel is dat we niet alleen naar de toestand van vandaag kijken. Door meetgegevens te combineren met voorspellingen kunnen we ook vooruitkijken. Zo kunnen we bijvoorbeeld vóór een zware regenbui al anticiperen en extra buffercapaciteit vrij maken door water gecontroleerd af te voeren. Dat is een belangrijke stap naar een klimaatrobuust Brugge”, zegt schepen van Openbaar Domein Franky Demon.
Meten op de kritieke plaatsen
De peilsensoren worden strategisch ingezet op plaatsen die belangrijk zijn voor de waterhuishouding van Brugge. Daarbij gaat bijzondere aandacht naar locaties met lage kaaimuren, de in- en uitlaat van de reien en de twee stuwen binnen het reiensysteem tussen de Noorder- en Zuiderrei.
Data voor een beter waterbeheer
“Brugge is een stad die sterk verbonden is met water. Net daarom moeten we er ook verstandig mee omgaan. Met Blue4Green bouwen we aan een systeem waarmee we waterkwaliteit, waterpeil en weersvoorspellingen met elkaar kunnen verbinden. Zo kunnen we beter beschermen wat waardevol is en tegelijk water maximaal benutten en bufferen waar dat kan”, aldus schepen Franky Demon.
Deze test waarbij samengewerkt wordt met de Vlaamse Milieumaatschappij loopt voorlopig tot midden 2028 en zal dan geëvalueerd worden.
Foto: Persdienst Stad Brugge
